Bedrijven│Taal op de werkvloer
TAAL OP DE WERKVLOER
Voor internationale werknemers is taal vaak een struikelblok.
Als werkgever kan je een groot verschil maken door taalondersteuning aan te bieden.
Taalondersteuning omvat alle initiatieven die kunnen ingezet worden om internationale werknemers te helpen Nederlands te leren spreken en te begrijpen. Dit bevordert de communicatie, de werksfeer en uiteraard ook de veiligheid op de werkvloer.
Tegelijkertijd is het belangrijk om realistisch en flexibel om te gaan met taal op de werkvloer.
Nederlands stimuleren is waardevol, maar het is zeker niet altijd de enige oplossing. Ook duidelijke communicatie in het Engels of in een andere contacttaal, het gebruik van pictogrammen of visuele instructies en het vereenvoudigen van werktaal kunnen drempels verlagen en de samenwerking vereenvoudigen.
OP DEZE PAGINA Ga snel naar
WAT KAN JE DOEN ALS WERKGEVER? 1. Ontwikkel een taalbeleid
Een taalbeleid op de werkvloer is een plan of afsprakenkader dat organisaties gebruiken om met taal om te gaan op de werkvloer. Het doel is om duidelijke communicatie mogelijk te maken, samenwerking te verbeteren en misverstanden te vermijden. Het zorgt ervoor dat anderstalige medewerkers zich goed kunnen informeren, veilig kunnen werken en zich betrokken voelen.
Denk aan instructies in duidelijke taal (eventueel in een contacttaal), taalondersteuning op de werkvloer en ruimte om Nederlands te oefenen. Zo werk je samen als team aan een goede integratie. Op deze manier werk je bestaande taaldrempels weg.
VOORDELEN TAALBELEID
✓ Het bevordert duidelijke communicatie tussen collega’s en de werkgever.
✓ Het ondersteunt internationale werknemers bij het leren van de Nederlandse taal.
✓ Het draagt bij aan een positieve werkcultuur.
✓ Het versterkt de veiligheid op de werkvloer.
✓ Het maakt instructies toegankelijk (bijvoorbeeld bij visuele instructies)
DENK HIEROVER NA:
→ Afspraken over taalgebruik op de werkvloer met klanten en collega’s.
→ Welke opleidingen of oefenkansen voorzie je om het Nederlands beter onder de knie te krijgen.
→ Integreer visuele hulpmiddelen zoals pictogrammen en apps.
→ Gebruik eenvoudig Nederlands tijdens gesprekken, instructies en documenten zoals procedures.
→ Hoe ga je als naaste collega hiermee om? Wat doe je om een anderstalige collega te helpen?
2. Andere tips m.b.t. taal op de werkvloer
Taalbuddy’s op het werk
Naast het volgen van een cursus Nederlands, is het waardevol om taalbuddy’s te integreren op de werkvloer. Een taalbuddy is een collega die goed Nederlands spreekt en anderstalige werknemers ondersteunt bij het begrijpen en gebruiken van de werktaal.
Door samen te oefenen, begeleiding aan te bieden en vragen te beantwoorden, zorgen taalbuddy’s voor een toegankelijke en leerrijke manier om de Nederlandse taal beter onder de knie te krijgen. Ze versterken niet alleen de communicatie, maar dragen ook bij aan een betere integratie en een positieve werksfeer.
Internationale werknemers ontwikkelen zo meer zelfvertrouwen en voelen zich mentaal sterker in hun nieuwe werkomgeving.
Pictogrammen als visuele ondersteuning
Op een werkplek waar niet iedereen de Nederlandse taal goed beheerst kunnen pictogrammen een extra hulpmiddel zijn. Ze maken communicatie visueel, duidelijk en eenvoudig, waardoor internationale medewerkers sneller begrijpen wat er van hen verwacht wordt. Door visuele ondersteuning te implementeren in instructies, procedures en dagelijkse communicatie, verklein je taaldrempels en vergroot je de zelfstandigheid van anderstalige collega’s.
Pictogrammen zorgen voor:
Snelle herkenning van taken, regels en ruimtes.
Meer veiligheid dankzij visuele instructies en waarschuwingen.
Efficiëntere samenwerking, ook zonder uitgebreide taalvaardigheid.
Toegankelijke communicatie voor iedereen.
Je kan deze visuele ondersteuning integreren bij:
- Werkinstructies
- Dagelijkse procedures / werkprocessen
- Veiligheidsvoorschriften: draag een helm, veiligheidsschoenen of een mondmasker
- Oriëntatie en bewegwijzering: WC, EHBO, eetzaal, kleedkamers
- Werkplanning en dagindeling: visuele weekagenda
- Dagroosters met pictogrammen voor taken inclusief pauzes, start- en einduur
- Er zijn ook pictogrammendatabanken beschikbaar waar je iconen kan downloaden.
Een paar voorbeelden:
INTERN / EXTERN 3. Taalcurssussen
Externe taalcurssussen
Als werkgever kan je stimuleren om ook externe taalcursussen te volgen. In dat geval kan je hem of haar naar het Agentschap Integratie en Inburgering (AgII) doorverwijzen. Vervolgens gaan ze samen met jouw werknemer kijken welke taalcursus het meest geschikt is voor zijn of haar niveau.
Daarnaast biedt www.ikdoemee.be een laagdrempelige manier om na het werk in contact te komen met Nederlandstalige mensen. Zo kunnen werknemers op een informele manier het Nederlands verbeteren.
Taalcursussen op de werkvloer
Het is ook een meerwaarde om enkele uren per week een taalcursus aan te bieden op de werkvloer. Door de lessen te koppelen aan concrete werksituaties leren medewerkers de Nederlandse taal op een manier die direct toepasbaar.
Gebruik digitale tools
Gebruik een vertaalapp als je elkaar niet goed begrijpt. De mobiele applicatie FACT (First Aid Communication Tool) is een handige tool voor je smartphone die communicatie met anderstalige werknemers op de werkvloer gemakkelijker maakt. De app is speciaal ontwikkeld voor situaties op de werkvloer en is beschikbaar in zowel de Google Play Store als de Apple App Store.
Veel gebruikte vertaalapps:
Ontdek hoe je een vertaalapp efficiënt gebruikt!
Non-verbale communicatie
Een goede ondersteuning bij het communiceren met anderstaligen is non-verbale communicatie.
Maak gebruik van:
Oogcontact
Een open houding
Handgebaren
Intonatie
Wijzen naar wat je bedoelt
Gebruik eenvoudige woorden
Vermijd vakjargon en afkortingen. Spreek langzaam en duidelijk. Gebruik gemakkelijke en internationale woorden zoals een job in plaats van werk, training in plaats van opleiding,... Herhaal belangrijke informatie en check of het begrepen is.
4. Wie biedt taalondersteuning aan op de werkvloer?
Agentschap Integratie en Inburgering (AgII)
Het AgII helpt anderstaligen nieuwkomers om hun weg te vinden in Vlaanderen. Het biedt inburgeringstrajecten en lessen maatschappelijke oriëntatie aan in de eigen taal. Daarnaast begeleiden ze anderstalige nieuwkomers bij het kiezen van een geschikte taalcursus Nederlands.
Jij als onderneming kan ook gebruik maken van de expertise van het Agentschap Integratie en Inburgering voor het opzetten van een integratiebeleid.
Adviseurs werk en taal voor begeleiding op maat
Als bedrijf kan je terecht bij het Agentschap Integratie en Inburgering (AgII) voor advies over Nederlands leren en oefenen op de werkvloer. Hun adviseurs werk en taal bieden begeleiding aan op maat, afgestemd op de noden van jouw bedrijf.
Ze ondersteunen bij:
Het opzetten van inclusief personeelsbeleid
Het opzetten van een taalbeleid
Het organiseren van taaloefenkansen
Andere taalondersteunende acties
Alvorens ze je advies geven, analyseren ze grondig jouw behoeften als onderneming. Op basis daarvan geven ze duidelijke informatie over de mogelijkheden. Vervolgens kan je hiermee aan de slag.
GENKSE AANBIEDERS Wil je taalondersteuning op de werkvloer?
VDAB
De VDAB biedt ondersteuning aan om anderstaligen werknemers op de werkvloer te begeleiden. Ook ondersteunen ze bedrijven bij het uitwerken van een taalbeleid en bieden ze taalcoaching aan.
Je kan kiezen uit onderstaand aanbod m.b.t. taalcoaching:
Taalcoaching tijdens individuele beroepsopleiding
Gratis│Voor anderstalige medewerkers die via een IBO starten in je bedrijf en de Nederlandse taal nog niet goed beheersen. Een IBO (=individuele beroepsopleiding) is een traject waarbij je een werkzoekende op de werkvloer opleidt.
De medewerker krijgt een kans om het vak in de praktijk te oefenen. De VDAB ondersteunt dit traject, ook op het gebied van taal.
Job- en taalcoaching voor nieuwe medewerkers
Gratis│Dit begeleidingstraject duurt maximaal 12 maanden. Tijdens deze periode komt er regelmatig een job- en taalcoach langs in jouw bedrijf. Die ondersteunt niet alleen je nieuwe medewerker, maar ook jou als werkgever en het hele team.
Je krijgt een vaste coach toegewezen die meedenkt en gericht advies geeft. Zo zorgen jullie samen voor een goede integratie en leert de medewerker sneller Nederlands. Al deze aspecten zorgen voor een goede samenwerking op de werkvloer.
Nederlands op de werkvloer
Betalend│Dit traject is gericht naar anderstaligen werknemers die minstens één jaar in jouw bedrijf werken, maar nog niet vlot Nederlands spreken.
Via gerichte taalcoaching ga je aan de slag met echte situaties die zich op de werkvloer voordoen.